ABD’nin S&P 500 endeksinde 11 daldan 10’u mayıs ayını yeşil kapattı

Mayıs ayında ABD’de S&P 500 endeksi bölüm endeks fonları karşılaştırıldığında sanayi kesimi en çok kıymet kazanan endeks fonu olurken tek paha kaybeden endeks fonu sıhhat oldu.

ABD borsaları mayıs ayında güçlü bir performans sergilerken, S&P 500 endeksi yüzde 6,1, Nasdaq Bileşik endeksi yüzde 9,6 artışla Kasım 2023’ten bu yana en güzel aylık getirilerini kaydetti.

Analistler, yükselişte ABD ile Çin ortasındaki tarife tansiyonunun yumuşaması ve olumlu makroekonomik bilgilerin tesirli olduğunu belirtirken, bu gelişmelerin olumlu bilanço sonuçlarıyla birlikte risk iştahını artırdığının altını çizdi.

Mayıs ayında ABD, Çin eserlerine yönelik ek vergileri yüzde 145’ten yüzde 30’a, Çin ise ABD mallarındaki tarifeleri yüzde 125’ten yüzde 10’a indirdi.

Öte yandan, enflasyonun yavaşladığına dair sinyaller de riskli varlıklara olan talebi destekledi, ABD Merkez Bankasının (Fed) tercih ettiği çekirdek PCE endeksi, Nisan’da yıllık bazda yüzde 2,1 artarak son dört yılın en düşük düzeyine geriledi. Tüketici inanç endeksi de beklentileri aşarak güçlendi.

Bu gelişmelerin akabinde piyasalarda Fed’in faiz indirim beklentilerinin tekrar güç kazanmasına karşın, Fed, mayıs toplantısında faiz oranını yüzde 4,25–4,50 aralığında sabit tuttu.

Fed Başkanı Jerome Powell, mevcut faiz düzeyinin gerektiğinde esneklik sağlayacağını belirtirken, tarifelerin hem enflasyonu hızlandırma hem de büyümeyi yavaşlatma riski taşıdığına işaret etti. Powell, bu nedenle Fed’in “bekle-gör” siyasetini sürdüreceğini vurguladı.

Öte yandan, mayıs ayında ABD 10 yıllık Hazine tahvili getirisi, ay ortasında yüzde 4,63 ile son üç ayın tepesine yükseldikten sonra 4,4 düzeyine geriledi.

Bu ortada memleketler arası kredi derecelendirme kuruluşu Moody’s, ABD’nin uzun vadeli kredi notunu bir kademe indirerek “Aaa”dan “Aa1” düşürdü.

Sektörleri ilgilendiren bir öbür gelişme ise ticaret siyasetlerinin tüzel boyutunda yaşandı. Mayıs ayının sonunda ABD’de bir federal mahkeme, Lider Donald Trump’ın geniş kapsamlı tarifeleri uygularken yetkisini aştığına hükmetti. Lakin tıpkı gün temyiz mahkemesi, kelam konusu kararı süreksiz olarak durdurarak tarifelerin yürürlükte kalmasına karar verdi.

Bu gelişmelerle, S&P 500 endeksinde sanayi bölümü mayıs ayında yüzde 8,4 ile en fazla yükselen kesim oldu; onu yüzde 7,8 ile özel tüketim, yüzde 7,6 ile teknoloji, yüzde 5,5 ile irtibat hizmetleri, yüzde 4,9 ile finans ve ham husus, yüzde 3,19 ile kamu hizmetleri, yüzde 2,12 ile güç, yüzde 1,89 ile temel tüketim, yüzde 0,75 ile gayrimenkul izlerken, sıhhat kesimi ise yüzde 4,4 düşüşle geriledi.

Sanayi dalı mayıs ayında tepede yer aldı

Sanayi kesimi nisan ayındaki bedel kaybının akabinde süreksiz tarife indirimleri ve güçlü şirket karlarıyla endeks üzerine getiri sağlayarak mayıs ayında yatırımcısına en çok kazandıran dal fonu oldu.

Öte yandan, ISM İmalat PMI verisinin daralma bölgesinde kalması, genel imalat faaliyetinde zayıflığa işaret etse de ulaşım ekipmanları ve elektrikli makine üretimi güçlü seyretti.

Özel tüketim dalı, Amazon ve Tesla öncülüğünde bedel kazandı

Özel tüketim bölümü, fon içeriğindeki Amazon ve Tesla üzere büyüme payları öncülüğünde kıymet kazandı.

Enflasyondaki gerileme hane halkı bütçelerine bir ölçü rahatlama sağlasa da yüksek faiz oranları ve ekonomik belirsizlik tüketici davranışlarını temkinli davranmasına yol açıyor. Tüketiciler, harcamalarını yüklü olarak zarurî gereksinimlere yönlendirirken, giysi, elektronik ve cümbüş üzere isteğe bağlı kalemlerde harcamalar sonlu kaldı.

Şirket bazında bakıldığında, paha odaklı perakendeciler ve geniş eser yelpazesi sunan firmalar pazar hissesi kazanırken, belli niş alanlara yahut yüksek fiyat segmentine hitap eden şirketler geride kaldı.

Ticaret siyasetleri da kesim dinamiklerini etkiledi. ABD’de içinde güçlü tedarik ağına sahip firmalar avantajlı pozisyonda bulunurken, ithalata bağımlı şirketler artan maliyetlerle karşı karşıya kaldı.

Nordson Corp. ve Fair Isaac üzere şirketlerin beklentileri aşan finansal sonuçları, elektronik ve otomasyon yatırımlarını öne çıkarttı.

Tarifeler donanım ve elektronik şirketlerine baskı yarattı

Teknoloji dalı, yapay zeka temelli büyüme beklentilerinden en olumlu etkilenen alan oldu. Mayıs ayında kesim paylarında güçlü yükseliş kaydedilirken, yapay zeka odaklı faaliyet yürüten yarı iletken, bulut yazılım ve büyük bilgi şirketleri ön plana çıktı.

Öte yandan, ticaret siyasetlerindeki belirsizlik donanım ve elektronik perakendesi üzere alt bölümlerde baskı ögesi olmayı sürdürdü.

Analistler, teknoloji devlerinin tarifeler ve tedarik zinciri alanında atacağı adımların yatırımcıların odağında olduğunu belirterek, bölüm genelinde optimist havanın sürdüğünü tabir etti.

ABD bankalarının karı yükseldi

Finans kesimi, tarifelere bağlı resesyon tasalarının bir ölçü azalması ve Federal Mevduat Sigorta Kurumu (FDIC) datalarının olumlu gelmesiyle birlikte olumlu seyretti.

FDIC datalarına nazaran, ABD bankacılık dalı 2025’in birinci çeyreğinde 70,6 milyar dolar net kar elde etti. Bu sayı, evvelki çeyreğe nazaran yüzde 5,8 artışa işaret etti.

Kar artışında, faiz dışı gelirlerdeki yüzde 7’lik yükseliş tesirli oldu. Bilhassa sermaye piyasası süreçleri, aracılık gelirleri ile fiyat ve kurul kalemlerindeki toparlanma dikkati çekti.

FDIC, bankaların genel olarak güçlü sermaye ve likidite durumlarını koruduğunu, bunun da yüksek enflasyon, sıkı para siyaseti ve kredi kalitesine ait risklere karşı kesimi desteklediğini bildirdi.

Bankalar ise ekonomik şartların seyrine nazaran gerektiğinde ilave tedbirler almaya hazır olduklarını bildirirken, yatırımcılar bankaların temettü ve pay geri alım planlarının yanı sıra kredi portföylerinin kalitesini yakından izlemeye devam etti.

ABD sıhhat kesiminde ilaç tarifeleri ve fiyat baskısı

Sağlık dalında, ticaret siyasetleri ve fiyat düzenlemeleri öne çıktı.

Trump idaresinin ilaç etken unsurlarına yönelik tarifeleri, şirketleri ABD’de üretim kapasitesini artırmaya yöneltirken, Bristol Myers Squibb ve Gilead Sciences milyarlarca dolarlık yatırım planlarını duyurdu.

AstraZeneca’nın, Medicare’in ilaç fiyatı pazarlık yetkisine karşı açtığı dava reddedilirken, bu gelişmenin ABD pazarında fiyat baskısını artırabileceği bedellendiriliyor.

Johnson & Johnson güçlü mali sonuçlar ve yeni psoriasis ilacı için olumlu bilgiler açıklasa da Eli Lilly’nin obezite ilacı Zepbound’un CVS tarafından geri ödeme kapsamı dışına çıkarılması, bölümde olumsuz karşılandı.

ABD’de haberleşme payları yapay zeka rüzgarıyla yükseldi

ABD’de haberleşme hizmetleri bölümü teknoloji devlerinin yapay zeka atılımları ve telekom şirketlerinin istikrarlı performansıyla öne çıktı.

Alphabet, yeni “AI Modu” ve fiyatlı AI abonelik paketini tanıtarak arama motorunda tanıtırken, Meta, reklam gelirlerindeki toparlanma ve yapay zeka yatırımlarıyla dikkati çekti. Netflix, parola kısıtlamalarının abone kaybını frenlediğini bildirirken, Disney içerik portföyünü yine yapılandırdı. Telekom operatörleri ise AT&T, Verizon ve T-Mobile öncülüğünde durağan fakat istikrarlı bir seyir izledi.

Tüketicilerin günlük hayatta vazgeçemeyeceği eser ve hizmetleri kapsayan temel tüketim dalı ve kamu hizmetleri bölümü ise mayıs ayında piyasanın inançlı limanlarından olmayı sürdürerek, sabit getirili yatırım alternatifi olma rollerini korudular.

Ayrıca güç dalı de mayıs ayında zayıf güç fiyatları ve kesime has kimi kurumsal gelişmelerin tesirli olduğu bir devir geçirdi.

Piyasada artan risk iştahı genel olarak büyüme paylarına takviye sağlarken, güç payları bilhassa petrol fiyatlarındaki düşüşe paralel olarak endeksin gerisinde kaldı.