5 saniyenin İspanya’ya faturası 1 milyar euro
Dün başlayan geniş kapsamlı elektrik kesintilerinin akabinde Fransa’nın birtakım bölgeleriyle, İspanya ve Portekiz’de hayatın akışında önemli aksaklıklar baş gösterdi. Milyonlarca insanın “temel çağdaş ihtiyaçlara erişim”den yoksun kalması, kentlerin karanlığa gömülmesi, trafiğin sıkışması ve toplu taşımanın durması, şoke edici imgeler teşkil etti. Sebebi belirlenemeyen kesintilerle ilgili kriz merkezleri oluşturuldu.
Siber akın ihtimali de göz arkası edilmeksizin araştırmalar devam ederken, AB Komitesinin İspanyol Başkan Yardımcısı Teresa Ribera “herhangi bir sabotaj yahut siber akın olduğunu söylemeyi gerektiren hiçbir şey olmadığını” söz etti.
‘Ani ısı değişikliği’ münasebeti inandırmadı
İspanya basınında çıkan haberlere nazaran, Portekiz’in ulusal güç şirketi REN’den yapılan açıklamada, kesintinin yüksek tansiyon sınırlarındaki olağandışı salınımlardan kaynaklanmış olabileceğini, buna da İber Yarımadası’nda görülen “ani sıcaklık değişikliklerinin sebep olabileceği” söz edildi. Şirketin açıklamasıyla ilgili İspanyol toplumsal medyasında gelişen çok sayıdaki yorumda gerekçeyle dalga geçen sözlerin yanı sıra inandırıcı olmadığını belirten reaksiyonlar yer aldı.
1 milyar euro çarpıldı
İspanya merkezli The Objective’in haberinde, kesintinin meydana getirdiği kayıpları net olarak belirlemenin erken olduğu aktarılırken, oluşan kaybın önemli tesirlerinin olacağı söz edildi. Elektrik kesintisinden direkt etkilenen iş bölümlerinde meydana gelebilecek kaybın 1 milyar euro olabileceği, üretimin yanı sıra soğutma eksikliği nedeniyle kayba uğrayabilecek stokların da ziyanına dikkati çekildi.
Tartışmalı strateji ‘savaş histerisi’
AB Kurulu 26 Mart’ta duyurduğu stratejide halka, “acil durumlara karşı minimum 72 saatlik temel gereçleri bulundurma” konusunda davet yapmıştı. Avrupa’daki yüksek tirajlı gazetelerde, AB’nin 450 milyon vatandaşını yakın bir tehdide karşı uyardığı haberleri yer aldı. Avrupa Parlamentosundaki çok sağcı partilerin mensubu milletvekilleri, AB Komitesini dehşet salıp savaş çığırtkanlığı yapmakla suçladı, stratejiyi “savaş histerisi” olarak nitelendirenler oldu.
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte’nin İspanya Başbakanı Pedro Sanchez’in bilgilendirmesi üzerine ülkesindeki elektrik kesintileriyle ilgili görüşme gerçekleştirdiği bildirildi. Elektrik kesintilerine ait araştırmalarda siber atak ihtimali de değerlendirilmiş fakat durumu yakından takip ettiklerini belirten Avrupa Birliği (AB) yetkilileri, buna ait delile rastlanmadığını bildirmişti.
Bakan Bayraktar: “Sıkıntı yok, biz en uçtayız”
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, İspanya’da başlayan ve Portekiz ve Fransa›nın belirli bölgelerini etkileyen elektrik kesintilerini değerlendirerek, Türkiye’nin de Avrupa’nın elektrik sistemine teması olduğunu anımsattı. Bayraktar, hala kelam konusu ülkelerden olayın nedenine ait net bir açıklama gelmediğini vurgulayarak, “Kabine’ye bilgi verdim. Bizde meşakkat olmuyor lakin bizi etkileyebilecek boyutta bir şey.
Allah’tan biz en uçtayız” dedi. Kesintinin ana sorumlusunun İspanya olarak görüldüğüne dikkati çeken Bayraktar, “Talep fazla olmayınca rüzgâr ve güneşin çok üretimini yönetemediler de deniyor, Fransa’da enterkonneksiyon sistem de kendini emniyete almak için kesmiş. Bu türlü şeylerden bahsediliyor. Büyük zahmet, baya büyük çaplı bir şey” değerlendirmesinde bulundu.
İspanya’da kesintisi büyük ölçüde giderildi
İspanya elektrik şirketi Red Electrica, trafo merkezlerinin tamamının faaliyete geçtiğini, bakım süreçlerinin sürdüğü aktardı. İspanya’nın elektrik ihtiyacının %99,16’sının karşılandığı vurgulanan açıklamada, üretimin 21 bin 265 megavat olduğu söz edildi. Madrid Metrosu da çeşitli çizgilerde tekrar hizmet vermeye başladı. Öte yandan kimi bölgeleri etkilenen Belçika’da da hayatın olağana döndödüğü belirtildi.
“15 gigavatlık üretim 5 saniyede kayboldu”
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, elektrik kesintisi sırasında ülkenin elektrik muhtaçlığının yüzde 60’ının 5 saniyede yok olduğunu belirtirken, “Elektrik şirketi bize dün 12.33’te sistemden 5 saniye içinde 15 gigavatlık üretimin apansız kaybolduğunu bildirdi. Bu daha evvel hiç yaşanmamış bir şey. Fikir vermesi açısından 15 gigavat o anda ülkenin gereksiniminin yaklaşık yüzde 60›ına denk geliyordu” dedi. Elektrik kesintisinin nedenine ait hiçbir ihtimali göz gerisi etmediklerini yineleyen Sanchez, tüm olasılıkların tahlil edildiğini belirtti. Sanchez, iş dünyasının elektrik
kesintisinden etkilenmesine karşın finans piyasaları ve borsaların “iyi bir kapanış” yaptığını lisana getirdi. Sanchez, ülkedeki 8 bölgenin özerk yapıya sahip İspanya’da mahallî idarelerin yönetimlerini merkezi hükümete devrettiği 3. düzey acil durum planı talebinde bulunduğu söyledi. İspanya Başbakanı Sanchez, Madrid’in yanı sıra bu bölgelerin Endülüs, Kastilya- La Mancha, Extremadura, Galiçya, La Rioja, Murcia ve Valensiya olduğunu söz etti.
Portekiz’de 6,2 milyon kişi elektriğe kavuştu
Portekiz haber ajansı Lusa’ya nazaran, elektrik şirketi E-Redes gece yarısı prestijiyle 424 trafo merkezinin kısmen faaliyete geçtiğini açıkladı. Ülkede 6,2 milyon müşteriye elektrik hizmeti sağlandığını duyuran şirket, olağana dönüşün ne vakit olacağının belirli olmadığını tabir etti.